السيد الطباطبائي

41

شيعه در اسلام ( طبع جديد ) ( فارسى )

انتقال خلافت به اميرالمؤمنين على عليه السلام و روش آن حضرت خلافت على عليه السلام در اواخر سال سى و پنج هجرى قمرى شروع شد و تقريباً چهار سال و نُه ماه ادامه يافت . على عليه السلام در خلافت رويه پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله را معمول مىداشت « 1 » و غالب تغييراتى را كه در زمان خلافت پيشينيان پيدا شده بود به حالت اولى برگردانيد و عمال نالايق را كه زمام امور را در دست داشتند از كار بر كنار كرد « 2 » و در حقيقت يك نهضت انقلابى بود و گرفتارىهاى بسيارى در برداشت . على عليه السلام نخستين روز خلافت در سخنرانى كه به مردم نمود چنين گفت : « آگاه باشيد گرفتارى كه شما مردم هنگام بعثت پيغمبر خدا داشتيد امروز دوباره به سوى شما برگشته و دامن گيرتان شده است . بايد درست زير و روى شويد و صاحبان فضيلت كه عقب افتاده‌اند پيش افتند و آنان كه بنا روا پيشى مىگرفتند عقب افتند ( حق است و باطل و هر كدام اهلى دارد بايد از حق پيروى كرد ) اگر باطل بسيار است چيز تازه‌اى نيست و اگر حق كم است گاهى كم نيز پيش مىافتد و اميد پيشرفت نيز هست . البته كم اتفاق مىافتد كه چيزى كه پشت به انسان كند دوباره برگشته و روى نمايد . » « 3 » على عليه السلام به حكومت انقلابى خود ادامه داد و چنان‌كه لازمهء طبيعت هر نهضت انقلابى است عناصر مخالف كه منافع‌شان به خطر مىافتد از هر گوشه و كنار سر به مخالفت برافراشتند و به نام خون‌خواهى خليفه سوم جنگ‌هاى داخلى خونينى برپا كردند كه تقريباً در تمام مدت خلافت على عليه السلام ادامه داشت . به نظر شيعه مسببين اين جنگ‌هاى داخلى جز منافع شخصى منظورى نداشتند و خون‌خواهى خليفه سوم

--> ( 1 ) . تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 154 ( 2 ) . همان ، ص 155 و مروج الذهب ، ج 2 ، ص 364 ( 3 ) . نهج‌البلاغه ، خطبه 15